Mkb
Het mkb wordt door velen gezien als een belangrijke motor voor de Nederlandse economie. Het is sterk vertegenwoordigd in sectoren waar veel groei is.
Digitalisering biedt veel mogelijkheden voor bedrijven om hun productiviteit te verhogen. Denk aan het sneller inspelen op klantwensen door data-analyse van betaalgedrag, het automatiseren van de loonadministratie met behulp van slimme apps, of het opzetten van een online campagne om aanbiedingen bekend te maken onder vaste klanten.
Over de gehele linie doet het Nederlandse mkb het goed op het gebied van digitalisering. Ze is twee plaatsen gestegen sinds vorig jaar en staat nu op de derde plek volgens een door Dialogic ontwikkelde composietindex. Deze index is gebaseerd op 16 verschillende indicatoren betreffende ICT-toepassingen.
Op sommige toepassingen zoals de inzet van big data scoort Nederland hoog. 18 procent van het kleinbedrijf en 32 procent van het middenbedrijf is hier in 2018 mee aan de slag geweest. Op andere toepassingen zoals ‘het delen van supply-chain-managementinformatie’ scoort Nederland minder goed. Daarbij blijkt dat hoe kleiner het mkb, hoe kleiner het aandeel bedrijven dat digitale technologie toepast. Er lijken dus meer inspanningen nodig te zijn om het kleine mkb de potentie van digitalisering te laten benutten.
De belangrijkste oorzaken die verdere digitalisering in het mkb in de weg lijken te staan, zijn het:
  • ontbreken van voldoende bewustzijn van de mogelijkheden
  • beschikken over de juiste competenties
  • vinden van de juiste samenwerkingspartners
Digitale vaardigheden binnen het mkb zijn van fundamenteel belang. Het Nederlandse mkb besteedt internationaal gezien relatief weinig aandacht aan het trainen van digitale vaardigheden bij het personeel. Met name aanleren van digitale vaardigheden bij niet-ICT’ers blijft achter.
Het mkb laat zich ook kenmerken door een kleinere schaal, waardoor investeringskosten relatief hoog kunnen zijn en schaalvoordelen relatief laag. Dit zorgt ervoor dat bepaalde digitale toepassingen voor het mkb minder aantrekkelijk kunnen zijn dan voor het grootbedrijf.
Op deze pagina zijn de volgende gegevens te vinden:

Composiet-index op basis van 16 variabelen over toepassing van ICT binnen het MKB. De berekening is gebaseerd op data uit 2018, of indien niet beschikbaar het meest recente jaar voor ieder land. 

Digitalisering in het mkb
Onderstaande figuur laat per bedrijfsgrootte zien welk aandeel van bedrijven in een land presteren op verschillende aspecten van digitalisering.
Investeringen in hardware
De hier getoonde grafiek geeft de investeringen van het mkb in hardware weer, als percentage van de totale investeringen in materiële vaste activa. Materiële vaste activa zijn bezittingen van het bedrijf waar het langere tijd gebruik van kan maken zoals computers en randapparatuur.
Investeringen in software
De hier getoond grafiek geeft de investeringen van het mkb in software weer, als percentage van de totale investeringen in immateriële vaste activa. Immateriële vaste activa zijn investeringen van een bedrijf die niet tastbaar zijn zoals software.
Web, data en automatisering
De twee onderstaande figuren geven weer hoe mkb’ers scoren op een aantal stellingen over:
  • online activiteiten
  • gebruik van data
  • automatisering
Gebruik digitale technologieën
Onderstaande figuur geeft weer welke redenen mkb’ers aanvoeren als ze wel interesse hebben voor digitale technologie maar er toch geen gebruik van maken.
Vernieuwingen
Onderstaande figuur geeft voor een aantal aspecten van digitalisering weer in hoeverre er door mkb’ers is vernieuwd.
Actielijn Versnelling Digitalisering mkb (ministerie van Economische Zaken en Klimaat)
Om mkb'ers te ondersteunen bij succesvolle digitalisering is het belangrijk dat zij bewust zijn van de mogelijkheden. Daarbij is het belangrijk dat zij toegerust zijn om deze mogelijkheden ook te benutten. Het verwerven en/of mobiliseren van kennis en kunde is hierbij essentieel. Vanuit deze gedachte werkt het ministerie van Economische Zaken en Klimaat aan het programma Versnelling digitalisering mkb.
Binnen Dit programma is een eerste praktijktest ‘Driven by data’ in ‘s-Hertogenbosch van start gegaan. Hierbij zijn onder andere de Rabobank ‘s-Hertogenbosch, VNO-NCW Brabant Zeeland, de gemeente ’s-Hertogenbosch en de Jheronimus Academy of Data Science (JADS) betrokken. In deze praktijktest helpen studenten van JADS lokale ondernemers om waarde te halen uit hun data via het ‘mkb data lab’.
Daarnaast lopen er twee verkenningen naar praktijktesten:
1) Aan de basis van digitalisering ligt een heldere boekhouding. Op een juiste manier ingericht, biedt deze inzicht in de kracht en uitdagingen van een bedrijf. Veel ondernemers hebben hier echter nog een slag te maken. Hun ‘database’ is ongestructureerd of onvolledig. Op dit moment wordt onderzocht hoe ondernemers gestimuleerd kunnen worden om deze eerste stap te maken.
2) Veel ondernemers hebben een (Facebook)site, maar zijn verder niet online actief. Ze hebben beperkt zicht op de mogelijkheden die internet biedt en welke partijen hen het beste verder kan helpen. Daarom wordt gewerkt aan de praktijktest ‘de weg naar online succes’. Momenteel wordt in de regio Groningen met lokale partijen verkend of een praktijktest in gang kan worden gezet.

De voorlopige resultaten van het programma 'Versnelling digitalisering MKB' zijn als volgt: